Hellodox on Facebook Hellodox on Facebook Hellodox on linkedin Hellodox on whatsup Hellodox on Twitter
सेरोलॉजिकल टेस्ट
#वैद्यकीय चाचणी तपशील#सेरोलॉजिकल टेस्ट


सीरोलॉजिक चाचण्या काय आहेत?
सेरोलॉजिक चाचण्या म्हणजे रक्त तपासणी ज्या आपल्या रक्तात अँटीबॉडीस शोधतात. ते अनेक प्रयोगशाळ तंत्र समाविष्ट करू शकतात. वेगवेगळ्या प्रकारचे सेरोलॉजिक चाचण्या वेगवेगळ्या रोगांचे निदान करण्यासाठी वापरली जातात.

सेरोलॉजिक चाचण्यांमध्ये एक गोष्ट सामान्य आहे. ते सर्व आपल्या रोगप्रतिकारक यंत्राद्वारे तयार केलेल्या प्रथिनेंवर लक्ष केंद्रित करतात. ही महत्त्वपूर्ण शरीर प्रणाली आपल्याला बीमार करणारी विदेशी आक्रमण करणार्यांना नष्ट करून निरोगी ठेवण्यात मदत करते. सीरोलॉजिक चाचणी दरम्यान प्रयोगशाळेची कोणती तंत्रे वापरली जात आहेत याची चाचणी घेण्याची प्रक्रिया समान आहे.

मला सीरोलॉजिक टेस्टची आवश्यकता का आहे?
रोगप्रतिकार यंत्रणेबद्दल थोडी माहिती असणे आणि सेरोलॉजिक चाचण्या समजून घेणे आणि ते उपयुक्त का आहे हे समजून घेणे आम्हाला मदत होते.

प्रतिजैविके असे घटक आहेत जे प्रतिरक्षा प्रणालीकडून प्रतिसाद देतात. नग्न डोळा पाहण्यास सहसा ते खूपच लहान असतात. ते मानवी शरीरात तोंडातून, तुटलेल्या त्वचेद्वारे किंवा नाकातून मार्गांनी प्रवेश करू शकतात. सामान्यतः लोकांना प्रभावित करणार्या अँटीजनमध्ये खालील गोष्टींचा समावेश होतो :
- बॅक्टेरिया
- बुरशी
- व्हायरस
- परजीवी
रोगप्रतिकारक शक्ती प्रतिजैविकांद्वारे प्रतिजैविकांपासून बचाव करते. हे अँटीबॉडीज कण असतात जी प्रतिजैविकांशी संलग्न असतात आणि त्यांना निष्क्रिय करतात. जेव्हा आपले डॉक्टर आपल्या रक्ताचे परीक्षण करतात तेव्हा ते आपल्या रक्त नमुनातील एंटीबॉडीज आणि प्रतिजैविक प्रकार ओळखू शकतात आणि आपल्याकडे असलेल्या प्रकारचे संक्रमण ओळखू शकतात.

काहीवेळा शरीरावर बाहेरील आक्रमणकर्त्यांसाठी स्वतःचे निरोगी ऊतक चुकते आणि अनावश्यक अँटीबॉडी निर्माण होते. हे ऑटोमिम्यून डिसऑर्डर म्हणून ओळखले जाते. सेरोलॉजिक टेस्टिंग हे अँटीबॉडीज शोधू शकतात आणि आपल्या डॉक्टरांना ऑटोम्युन्यून डिसऑर्डरचे निदान करण्यात मदत करतात.

सीरोलॉजिक चाचणी दरम्यान काय होते?
रक्तसंक्रमण हे सर्व आहे ज्यायोगे प्रयोगशाळेला सीरोलॉजिक चाचणी करणे आवश्यक आहे.

तुमच्या डॉक्टरांच्या कार्यालयात चाचणी होईल. आपले डॉक्टर आपल्या शिरामध्ये एक सुई घालतील आणि नमुना साठी रक्त गोळा करतील. एखाद्या लहान मुलावर सेरोलॉजिक चाचणी घेतल्यास डॉक्टर त्वचेवर लॅकेटद्वारे सहज घास घेऊ शकते.

चाचणी प्रक्रिया जलद आहे. बर्याच लोकांसाठी वेदना पातळी गंभीर नाही. जास्त रक्तस्त्राव आणि संक्रमण होऊ शकते, परंतु यापैकी कोणतेही धोका कमी आहे.

सेरोलॉजिक चाचण्या कोणत्या प्रकारचे आहेत?
अँटीबॉडीज विविध आहेत. म्हणून, वेगवेगळ्या प्रकारची अँटीबॉडीजची उपस्थिती ओळखण्यासाठी वेगवेगळ्या चाचण्या आहेत. यात समाविष्ट:
- एग्ग्लुटिनेशन अॅरे हे दर्शविते की विशिष्ट प्रतिजनांपासून उद्भवलेली अँटीबॉडीज कण क्लंपिंगमुळे उद्भवतील.
- पर्जन्यमान चाचणी शरीरावरील द्रवपदार्थांच्या प्रतिजैविकेच्या अस्तित्वाची मोजणी करून प्रतिजैविके समान असल्याचे दर्शवते.
- वेस्टर्न ब्लॉट टेस्ट आपल्या रक्तात ऍटीमिक्रायबॉयल अँटीबॉडीजची लक्षणे प्रतिजैविक प्रतिजैविकेच्या प्रतिक्रिया द्वारे ओळखली जाते.

याचा परिणाम काय आहे?
सामान्य चाचणी परिणाम :
आपले शरीर प्रतिजैविकांच्या प्रतिसादामध्ये अँटीबॉडीज तयार करते. जर चाचणीत अँटीबॉडी नसतात तर आपल्याला संक्रमण झालेला नाही हे सूचित करते. रक्त नमुनामध्ये कोणतेही अँटीबॉडी नसल्याचे परिणाम सामान्य आहेत.

असाधारण चाचणी परिणाम :
- रक्ताच्या नमुना मध्ये अँटीबॉडीजचा अर्थ असा होतो की आपल्यास रोग किंवा परकीय प्रथिनांमधील विद्यमान किंवा भूतकाळातील एक्सपोजरपासून प्रतिजैविकेची प्रतिरक्षी प्रणाली प्रतिसाद आहे.
- तपासणीमुळे आपल्या डॉक्टरांनी रक्तवाहिन्यामध्ये सामान्य किंवा अप्रत्यक्ष प्रथिने किंवा प्रतिजैविके आढळल्यास तपासणी करून ऑटोम्युमिन डिसऑर्डरचे निदान करण्यात मदत केली जाऊ शकते.
- विशिष्ट प्रकारच्या एंटीबॉडीजची उपस्थिती म्हणजे आपण एक किंवा अधिक प्रतिजैविकेपासून बचाव करू शकता. याचा अर्थ असा आहे की प्रतिजैविके किंवा प्रतिजैविकांच्या भविष्यातील प्रदर्शनामुळे आजार होणार नाही.

सेरोलॉजिक टेस्टिंग अनेक आजारांचे निदान करू शकते, यासह:
- ब्रुसेलोसिस, जी बॅक्टेरियामुळे होते.
- अमिबियासिस, जो परजीवीमुळे होतो.
- खसखस, जी व्हायरसमुळे उद्भवली आहे.
- रुबेला, जी व्हायरसमुळे उद्भवली आहे.
- एचआयव्ही
- सिफलिस
- फंगल संसर्ग

सीरोलॉजिक चाचणीनंतर काय होते?
- सेरोलॉजिक चाचणीनंतर प्रदान केलेली काळजी आणि उपचार भिन्न असू शकतात. प्रतिपिंडे आढळली की नाही यावर हे अवलंबून असते. हे आपल्या प्रतिरक्षा प्रतिसादाचे स्वरूप आणि तिचा तीव्रता यावर देखील अवलंबून असू शकते.
- अँटीबायोटिक किंवा इतर प्रकारचे औषध आपल्या शरीरात संसर्ग लढण्यास मदत करू शकते. आपले परिणाम सामान्य असले तरीही, आपल्यास अद्याप असेही वाटत असेल की आपला संसर्ग झाला असेल तर डॉक्टर आपला अतिरिक्त तपासणी करू शकतात.
- आपल्या शरीरात जीवाणू, विषाणू, परजीवी किंवा बुरशीने कालांतराने वाढेल. प्रतिसादात, आपली प्रतिरक्षा प्रणाली अधिक प्रतिपिंड उत्पन्न करेल. यामुळे अँटीबॉडीज शोधणे सोपे होते कारण संक्रमण आणखी वाईट होते.
- चाचणी परिणाम तीव्र स्वरुपाच्या, अशा ऑटोम्युमिन डिसऑर्डरशी संबंधित अँटीबॉडीजची उपस्थिती देखील दर्शवू शकतात.

Dr. Sandeep Sandbhor
Dr. Sandeep Sandbhor
MS/MD - Ayurveda, General Medicine Physician, 16 yrs, Pune
Dr. Gauri Karve
Dr. Gauri Karve
MBBS, 6 yrs, Pune
Dr. Abhay Singh
Dr. Abhay Singh
MBBS, Family Physician, 2 yrs, South Delhi
Dr. Jayashree Mahajan
Dr. Jayashree Mahajan
BDS, 13 yrs, Pune