Hellodox on Facebook Hellodox on Facebook Hellodox on linkedin Hellodox on whatsup Hellodox on Twitter
कोलेस्टेरॉल चाचणी
#वैद्यकीय चाचणी तपशील#कोलेस्टेरॉल टेस्ट

कोलेस्टेरॉल चाचणी म्हणजे काय?
तुमचे डॉक्टर तुमच्या रक्तामधील चांगले किंवा वाईट कोलेस्टेरॉल आणि ट्रायग्लिसराइड्स जो चरबी चा एक प्रकार आहे मोजण्यासाठी हि चाचणी वापरू शकते. कोलेस्टेरॉल हे एक मुलायम आणि वॅक्सी चरबी आहे ज्याची आपल्या शरीराला योग्यरित्या कार्य करण्यासाठी आवश्यकता आहे. तथापि, जास्त प्रमाणात असलेले कोलेस्टेरॉल हे आपणास हृदयरोग, स्ट्रोक, एथेरोस्क्लेरोसिस, आपल्या धमन्यांच्या क्लघिंग किंवा कडकपणा याच्या धोका वाढवू शकतो.

उच्च कोलेस्टरॉल चा धोका कोणास आहे?
कोलेस्टेरॉल चाचणी खूप महत्वाची आहे जर तुम्हाला:
उच्च कोलेस्टेरॉल किंवा हृदयरोगाचा कौटुंबिक इतिहास आहे.
जास्त वजन किंवा लठ्ठ आहेत.
वारंवार दारू पिण्याची सवय आहे.
धुम्रपान करण्याची सवय आहे.
निष्क्रिय जीवनशैली जगत आहे.
मधुमेह,मूत्रपिंड रोग,पॉलीसिस्टिक अंडाशय सिंड्रोम किंवा अंडरएक्टिव्ह थायरॉईड ग्रंथी आहे.
या सर्व गोष्टी उच्च कोलेस्टेरॉल विकसित होण्याचा धोका वाढवू शकतात.

कोलेस्ट्रॉल चाचणी कशाकरिता करण्यात येते?
संपूर्ण कोलेस्टेरॉल चाचणी आपल्या रक्तातील चार प्रकारच्या लिपिड्स किंवा चरबीचे मोजमाप करते:
एकूण कोलेस्टेरॉल: हे आपल्या रक्तातील कोलेस्टेरॉलचे एकूण प्रमाण दर्शविते.
लो-डेंसिटी लिपोप्रोटीन (एलडीएल) कोलेस्टेरॉल: याला "खराब" कोलेस्ट्रॉल म्हणतात.याच जास्त प्रमाण हृदयविकाराचा झटका,स्ट्रोक आणि एथेरोस्क्लेरोसिसचा धोका वाढवितात.
हाय-डेंसिटी लिपोप्रोटीन (एचडीएल) कोलेस्टेरॉल: याला "चांगले" कोलेस्टेरॉल म्हटले जाते कारण ते आपल्या रक्तातील एलडीएल कोलेस्ट्रॉल बाहेर काढण्यास मदत करते.
ट्रायग्लिसराइड्स : जेव्हा तुम्ही जेवण करता, तेव्हा तुमचं शरीर त्यास कॅलोरीस मध्ये परिवर्तित करते,यास ट्रायग्लिसराइड्स जे तुमच्या चरबी पेशी मध्ये असते यामध्ये परिवर्तित होण्याची गरज नसते.असे लोक जे लठ्ठ आहेत,ज्यांना मधुमेह आहे,जे खूप जास्त गोड खातात,जे खूप जास्त प्रमाणात दारू पितात,त्याच्यामध्ये ट्रायग्लिसराईडची पातळी अधिक राहू शकते.
काही प्रकरणांमध्ये,आपले कोलेस्टेरॉलचे स्तर तपासण्याआधी आपले डॉक्टर आपल्याला उपवास करण्यास सांगू शकतात.आपली केवळ एचडीएल आणि एकूण कोलेस्टेरॉलची पातळी तपासली जात असल्यास आपण आधी जेवण करू शकता.तथापि,पूर्ण लिपिड प्रोफाइल करायचं असल्यास,आपण आपल्या चाचणीपूर्वी नऊ ते 12तासांपूर्वी पाणी शिवाय इतर काहीही खाणे किंवा पिणे टाळावे.

आपल्या चाचणीपूर्वी,आपण आपल्या डॉक्टरांना हे देखील सांगावे:
आपण अनुभवत असलेली लक्षणे किंवा आरोग्य समस्या
हृदयाच्या आरोग्याचा तुमचा कौटुंबिक इतिहास
आपण सध्या घेत असलेली सर्व औषधे
जर आपण अशी कुठली औषधे घेत असाल जी आपले कोलेस्टेरॉलचे स्तर वाढवू शकतात,जसे कि जन्म नियंत्रण गोळ्या तर आपले डॉक्टर आपल्याला,आपल्या चाचणीपूर्वी काही दिवस ती औषधे थांबविण्यास सांगू शकतात.

कोलेस्ट्रॉल चाचणी कशी केली जाते?
आपल्या कोलेस्टेरॉलची पातळी तपासण्यासाठी,आपल्या डॉक्टरांना आपल्या रक्ताचा नमुना घ्यावा लागेल.सकाळी आपले रक्त रक्त काढण्याआधी,कधीकधी रात्रीपासून उपवास केल्यानंतर सकाळी रक्ताचा नमुना घेतला जातो.
रक्त तपासणी ही आउट पेशंट प्रक्रिया आहे.यास काही मिनिटे लागतात आणि हि प्रक्रिया बाकी चाचणीच्या तुलनेत वेदनारहित असते. हे निदान सामान्यतः प्रयोगशाळेत केले जाते.काही प्रकरणांमध्ये,नियमित डॉक्टरांच्या भेटीदरम्यान,स्थानिक फार्मसीमध्ये किंवा अगदी घरात देखील हे केले जाऊ शकते.व्हॉक-इन क्लिनिक दरांवर 300 ते 1000 रुपये पर्यंत खर्च होऊ शकतो. स्थानिक फार्मसीमध्ये कोलेस्टेरॉल चाचणीसाठी 350 रुपये खर्च होऊ शकतो. घरगुती चाचणीसाठी कमी किंमत मोजावी लागते,तर लॅबमध्ये पाठविण्याची खर्च अधिक येऊ शकतो.
कोलेस्टेरॉल चाचणीसाठी आपले रक्त काढण्याशी संबंधित धोके बरेच कमी आहेत. आपले रक्त काढलेल्या जागेवर काही वेदना होऊ शकतात. रक्त काढलेल्या जागेवर संक्रमणाचा अगदी थोडासा धोका असतो.

चाचणी परिणाम म्हणजे काय?
कोलेस्टेरॉलचे स्तर रक्तातील कोलेस्ट्रॉल प्रति डिसीलिटर (डीएल)च्या मिलिग्राम (मिलीग्राम)मध्ये मोजले जातात.बऱ्याच प्रौढांसाठी आदर्श परिणामः
एलडीएलः 70 ते 130 मिलीग्राम / डीएल (जितकी संख्या कमी होईल तितकी)
एचडीएल:40 ​​ते 60 मिलीग्राम /डीएल पेक्षा जास्त (संख्या जितकी जास्त असेल तितकी चांगली)
एकूण कोलेस्टेरॉल:200 मिग्रॅ / डीएल पेक्षा कमी (संख्या जितका कमी असेल तितकाच)
ट्रायग्लिसरायड्सः 10 ते 150 मिलीग्राम / डीएल (संख्या जितकी कमी असेल तितकी चांगली)
जर आपले कोलेस्टेरॉल संख्या सामान्य श्रेणीच्या बाहेर असतील तर आपल्याला हृदयरोग,स्ट्रोक आणि एथेरोस्क्लेरोसिसचे उच्च धोका असू शकते. जर आपल्या चाचणी चे परिणाम असामान्य आहेत,तर आपले डॉक्टर मधुमेहाची तपासणी करण्यासाठी रक्त ग्लूकोज चाचणी करण्यास सांगू शकतात. आपला थायरॉईड अक्रियाशील आहे काय?हे निर्धारित करण्यासाठी आपला डॉक्टर थायरॉईड फंक्शन चाचणी करू शकतात.

चाचणी चे परिणाम चुकीचे असू शकतात?
काही प्रकरणांमध्ये कोलेस्ट्रॉल चाचणीचे परिणाम चुकीचे असू शकतात.उदाहरणार्थ,अमेरिकन कॉलेज ऑफ कार्डियोलॉजीच्या जर्नलमध्ये प्रकाशित केलेल्या एका अभ्यासात असे आढळून आले की एलडीएल कोलेस्टेरॉलचे प्रमाण मोजण्यासाठी एक सामान्य पद्धत अनेकदा अयोग्य परिणाम निर्माण करते.चुकीचे उपवास,औषधे, मानवी त्रुटी आणि इतर अनेक घटक आपल्या चाचणीस खोट्या-नकारात्मक किंवा चुकीचे-सकारात्मक परिणाम उत्पन्न करू शकतात. आपल्या एचडीएल आणि एलडीएल दोन्ही स्तरांचे परीक्षण केल्याने आपले एलडीएल एकटे पडण्यापेक्षा सामान्यत:अधिक अचूक परिणाम निर्माण करतात.

पुढील चरण आणि उपचार
उच्च कोलेस्टेरॉल चा जीवनशैलीत बदल आणि औषधोपचार करून उपचार केला जाऊ शकतो. आपल्या रक्तातील एलडीएलची उच्च पातळी कमी केल्याने आपल्या हृदयातील आणि रक्तवाहिन्यांमधील समस्या टाळण्यास मदत होऊ शकते.

आपल्या कोलेस्टेरॉलची पातळी कमी करण्यात मदत करण्यासाठी:
तंबाखू धूम्रपान बंद करा आणि आपल्या अल्कोहोलच्या वापरास मर्यादा घाला.
उच्च-चरबीयुक्त आणि उच्च-सोडियमयुक्त पदार्थ टाळा,तसेच संतुलित-संतुलित आहार राखून ठेवा. विविध प्रकारच्या भाज्या,फळे,संपूर्ण धान्य,कमी चरबीयुक्त दुग्धजन्य पदार्थ आणि प्रथिनेचे पातळ स्रोत खा.
नियमित व्यायाम करा.दर आठवड्यात 150 मिनिटे मध्यम तीव्रता एरोबिक क्रियाकलाप तसेच मांसपेशीय मजबुतीकरण क्रियाकलापांच्या दोन सत्रे करण्याचा प्रयत्न करा.
आपले डॉक्टर आपल्याला "उपचारात्मक जीवनशैलीत बदल" किंवा टीएलसी आहारावर ठेवू शकतात.या जेवण योजनेनुसार,आपल्या दैनिक कॅलरीपैकी फक्त 7 टक्के संतृप्त चरबीमधून यायला पाहीजे.आपल्याला दररोज आपल्या अन्नातून 200 मिलीग्रामपेक्षा कमी कोलेस्टरॉल मिळविणे आवश्यक आहे.
काही पदार्थ आपल्या पाचन तंत्राला कमी कोलेस्टेरॉल शोषण्यास मदत करतात.उदाहरणार्थ,आपले डॉक्टर आपल्याला अधिक खाण्यासाठी प्रोत्साहित करु शकतात:
ओट्स,जव आणि इतर संपूर्ण धान्य
सफरचंद,नाशपात्र,केळी आणि संत्रा
एग्प्लान्ट आणि ओकेरा सारख्या भाज्या
किडनी बीन्स,कोंब आणि दालचिनी यांसारख्या बीन्स आणि दाणे
उच्च कोलेस्टेरॉल आणि हृदयरोगासाठी लठ्ठपणा देखील एक सामान्य जोखीम घटक आहे. आपल्या आहारातून कॅलरी कमी करून आणि अधिक व्यायाम करून आपले डॉक्टर वजन कमी करण्यास प्रोत्साहित करु शकतात.
स्टेटिन्स सारख्या औषधे घेणे आपल्या कोलेस्ट्रॉलला तपासणी करण्यास मदत करू शकते. ही औषधे आपल्या एलडीएल पातळी कमी करण्यास मदत करतात.

Dr. Jyoti Kumari
Dr. Jyoti Kumari
BDS, Chest Physician Child Abuse Pediatrician, Ranchi
Dr. Sadashiv K. Deshpande
Dr. Sadashiv K. Deshpande
BHMS, Homeopath, 40 yrs, Pune
Dr. Rohan Shirole
Dr. Rohan Shirole
MS/MD - Ayurveda, Dermatologist Family Physician, 4 yrs, Pune
Dr. Abhay Singh
Dr. Abhay Singh
MBBS, Family Physician, 2 yrs, South Delhi
Dr. Sujay Patil
Dr. Sujay Patil
MBBS, General Medicine Physician, 5 yrs, Mumbai